Kunst of knutselen

Een van mijn vertaalspecialisaties is Arts & Crafts. Maar hoe noem je dat in het Nederlands? Textielkunst? Ja, maar in het Nederlands wordt die term gereserveerd voor de hogere artistieke uitingen. De dingen die in een galerie of museum terecht komen. Terwijl het in de teksten die ik vertaal juist gaat om dingen die bedoeld zijn voor dagelijks gebruik: kleding, knuffels, woonaccessoires, cadeautjes.

Handwerken dan? Ja, dat is het ook. Het gaat om patronen voor breien, naaien, haken, borduren, etc. Dat noem je inderdaad handwerken. Maar in het Nederlands heeft dat zo’n tuttige bijklank. Handwerken is iets dat je oma doen en wat je, als je zelf al wat ouder bent, misschien ooit op de lagere school hebt moeten doen. En waarschijnlijk was het niet je meest geliefde vak. Toch is breien en naaien momenteel heel geliefd bij jonge vrouwen. In de blogwereld stikt het van de blogs van jonge moeders die voor hun kroost en voor zichzelf breien, naaien en haken. En dat zijn echt geen suffige, truttige thuisblijfmoeders. Meestal bloggen deze dames anoniem (vanwege de truttige bijklank van handwerken?), maar soms kun je toch ontdekken dat ze in het dagelijks leven werken als docent, verpleegkundige, verloskundige, interimmanager, wetenschappelijk medewerker. Als ze samenkomen in een breiclubje heet dat niet een breiclub, maar ‘Stich ’n Bitch’. Want een breiclub is iets voor een verzorgingstehuis.

Crafting wordt ook wel vertaald met ‘knutselen’. Maar ook dat dekt de lading niet helemaal. In het Nederlands is knutselen vooral voor kinderen. Een boek over knutselen geeft ideeën voor activiteiten met kinderen. Terwijl ‘crafting’ in het Engels veel breder is en ook zeker door volwassenen wordt gedaan.

Een groot verschil is de status van de resultaten van al dit handwerken en knutselen. In Nederland is die status in het algemeen laag. ‘Zelfgemaakt’ betekent vooral amateuristisch, kneuterig, onprofessioneel. Het etiket ‘homemade’ daarentegen is juist een compliment. Het betekent dat het gaat om een uniek product, waar persoonlijke aandacht aan is besteed, met oog voor een goede afwerking en bijzondere details.

Zelf heb ik diep respect voor iedereen die uit een lap stof, een bol wol of naald en draad iets moois weet te maken. Ik weet uit ervaring dat patronen vaak gebruikt worden als uitgangspunt om vervolgens je eigen ideeën uit te werken. Daarom blijf ik toch maar de Engelse term gebruiken: Arts & Crafts. Of heeft iemand een beter idee?

Welcome

Welcome to the first post of this weblog.

Let me start this weblog by explaining why I want to start as a freelance translator, although I read everywhere that this is a difficult market to start in.

Due to circumstances (maternity leave and subsequently the end of my contract with the university I worked for) I had some time to think about new career options. I decided I want to do something I’m really good at, has practical relevance, has plenty of opportunities to fill my hunger for learning new languages and developing new skills, and has flexible hours so that I can also look after my three children.

In the past, I have done quite a bit of translating for staff members of my faculty. I discovered that I really enjoy doing that. Translation not only requires highly developed language skills in both your native language and the source language, but also requires a lot of creativity. My colleagues sometimes felt guilty when they asked me to translate something for them because they thought they asked me to do something rather boring. I never really understood that. It would be boring if you understand translation as a word-for-word process. Like the ‘translation’-exercises one often has to do when learning a foreign language. However, the work of a true translator is something entirely different. As a translator, you’re not only concerned about the right terminology and correct grammar. What makes it interesting is that language always is connected to culture. The author has written his text from the perspective of his own culture. The job of the translator is to transpose this text to the culture of the intended readers. Just a quick example: in German, especially in scholarly texts, it is normal to build very long sentences. If I would keep this sentence structure in Dutch, the Dutch reader would find the text utterly unreadable. In a Dutch translation, I would have to thoroughly restructure this. Or, when translating business correspondence, it is very important to correctly asses the level of (in)formality which is appropriate in a specific case. And then there always are those expressions and idiom which are simply untranslatable. This is where the creativity comes in. How do you translate those typical German or English expressions into a different language? You need to be a creative writer in the target language to be able to do that.

In this weblog I intend to address some of these issues as I encounter them.